Об авторах
Усупбаев Акылбек Чолпонкулович, член-корреспондент НАН КР, д.м.н., профессор, зав. кафедрой «урологии и андрологии до- и последипломного обучения им. М. Т. Тыналиева» Кыргызской Государственной Медицинской Академии им. И. К. Ахунбаева, Бишкек, Кыргызская Республика
Стамбекова Канышай Нурмаматовна, кандидат медицинских наук, доцент кафедры «урологии и андрологии до- и последипломного обучения им. М. Т. Тыналиева» Кыргызской государственной медицинской академии им. И.К. Ахунбаева, Бишкек, Кыргызская Республика
Абдубаитов Нурсултан Абдубаитович, ассистент кафедры «урологии и андрологии до- и последипломного обучения им. М.Т. Тыналиева» Кыргызской государственной медицинской академии имени И. К. Ахунбаева, Бишкек, Кыргызская Республика
Usupbaev Akylbek Cholponkulovich, Corresponding Member of the National Academy of Sciences of the Kyrgyz Republic, Doctor of Medical Sciences, Professor, Head of Department of «Urology and Andrology of pre- and post-graduate studies named by M. T. Tynaliev» of the Kyrgyz State Medical Academy named by I. K. AkhunbaevBishkek, Kyrgyz Republic
Stambekova Kanyshay Nurmamatovna, Candidate of Medical Sciences, Associate Professor of the Department of "Urology and Andrology Undergraduate and Postgraduate Education" M. T. Tynalieva"of the Kyrgyz State Medical Academy named after. I.K. Akhunbaeva, Bishkek, Kyrgyz Republic
Nursultan Abdubaitovich Abdubaitov, Assistant Department "Urology and Andrology Undergraduate and Postgraduate Education". M.T. Tynalieva", Kyrgyz State Medical Academy named after I.K. Akhunbaev, Bishkek, Kyrgyz Republic
Усупбаев Акылбек Чолпонкулович, Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын мүчө-корреспонденти, медицина илимдеринин доктору, профессор, И.К. Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясынын «М.Т. Тыналиев атындагы аспирантурага чейинки жана аспирантуранын урология жана андрология» кафедрасынын башчысы, Бишкек, Кыргыз Республикасы
Стамбекова Канышай Нурмаматовна, медицина илимдеринин кандидаты, И.К. Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясынын М.Т. Тыналиева атындагы «Урология жана андрология бакалавриат жана аспирантура» кафедрасынын доценти, Бишкек, Кыргыз Республикасы
Абдубаитов Нурсултан Абдубаитович, И.К. Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик академиясынын, М.Т. Тыналиева, атындагы «Урология жана андрология бакалавриат жана аспирантура» кафедрасынын ассистенти, Бишкек, Кыргыз Республикасы
Список литературы
1. Айбашев М.Н., Байызбекова Д.А., Касымова Р.О. Ретроспективный эпидемиологический анализ распространенности и
заболеваемости бесплодием среди мужского населения (подростки и взрослые) Кыргызской Республики // Современные
проблемы науки и образования. 2018. № 6. С. 144.
2. Полякова О.Б., Бонкало Т.И., Степанова В.А. Репродуктивное здоровье. Дайджест: Москва, 2024.
3. Епанчинцева Е.А., Селятицкая В.Г. Распространенность социальных факторов риска развития мужского бесплодия: ку-
рение, употребление алкоголя и наркотических веществ у мужчин из бесплодных пар, влияние “северного типа” употре-
бления алкоголя на показателя эякулята // Сибирский научный медицинский журнал. 2023. Т. 43. № 3. С. 95-103.
4. Сайдуллоев Л., Рахмонов Т.Б. Мужское бесплодие: эпидемиология, этиология, диагностика и лечение // Вестник после
дипломного образования в сфере здравоохранения. 2021. № 2. С. 82-92.
5. Бесплодие: социально-экономичексие факторы / Эткерова Е.Г., Леженина С.В., Игнатьева Е.Н., Шувалова Н.В., Денисова
Е.А. //Вопросы клинической и фундаментальной медицины. 2025. Т. 2. № 1 (5). С. 41-51.
6. Усупбаев А.Ч., Алжикеев С.Ж., Садырбеков Н.Ж. О причинах неудач лечебных репродуктивных технологий при мужском
бесплодии //Врач-аспирант. 2019. Т. 92. № 1. С. 15-20.
7. Аль-Шукри А.С., Максимова А.В. Варикоцеле как один из факторов мужского бесплодия. Разбор клинических случаев
// Клинический разбор в акушерстве, гинекологии и репродуктологии. 2021. Т. 1.№ 2. С. 5-10.
8. Руководство ВОЗ по исследованию и обработке эякулята человека. 5-е изд. / Пер. с англ. Н.П. Макарова, под ред. Л.Ф.
Курило. М.: Изд-во Капитал принт, 2012. 305 с.
9. Спермограмма как один из важнейших лабораторных методов исследования фертильности мужчин / Павлов Д.С., Зубкова
А.Ю., Камаева И.А., Гуськова Е.Н. // Молодой ученый. 2016. № 26-2 (130). С. 30-34.
10. Jungwirth A., Diemer T., Dohle G.R., Kopa Z., Krausz C., Tournaye H. EAU Guidelines on Male infertility: Europen Association
of Urology. 2016. [Электронный ресурс]. URL: https://uroweb.org/wp-content/uploads/EAU-GuidelinesMale-Infertility-2016.
pdf (дата обращения: 15.12.2019).
11. Потехина Е.С., Михайлюк Е.В., Непомнящих А.С.Спермограмма как инстумент оценки мужской фертильности // Научное
обозрение. Медицинские науки. 2020. № 1. С. 11-14.
12. Сагалов А.В. Амбулаторно-поликлиническая андрология. 2-е изд. М.: Изд-во ГЭОТАР-Медиа, 2017. 528 с.
13. Гамидов С.И., Овчинников Р.И., Попова А.Ю. и др. Роль мужского фактора бесплодия в программе вспомогательных ре
продуктивных технологий (обзор литературы) // Андрология и генитальная хирургия. 2017. № 3. С. 28–36.
1. Aibashev M.N., Bayyzbekova D.A., Kasymova R.O. Retrospective epidemiological analysis of the prevalence and incidence of infertility among the male population (adolescents and adults) of the Kyrgyz Republic // Modern Problems of Science and Education. 2018. No. 6. P. 144.
2. Polyakova O.B., Bonkalo T.I., Stepanova V.A. Reproductive Health. Digest: Moscow, 2024.
3. Epanchintseva E.A., Selyatitskaya V.G. Prevalence of social risk factors for the development of male infertility: smoking, alcohol and drug use in men from infertile couples, the effect of the "northern type" of alcohol consumption on ejaculate parameters // Siberian Scientific Medical Journal. 2023. Vol. 43. No. 3. Pp. 95-103.
4. Saidulloev L., Rakhmonov T.B. Male Infertility: Epidemiology, Etiology, Diagnosis, and Treatment // Bulletin of Postgraduate Education in Healthcare. 2021. No. 2. Pp. 82-92.
5. Infertility: Socioeconomic Factors / Etkerova E.G., Lezhenina S.V., Ignatyeva E.N., Shuvalova N.V., Denisova E.A. // Issues of Clinical and Fundamental Medicine. 2025. Vol. 2. No. 1 (5). Pp. 41-51.
6. Usupbaev A.Ch., Alzhikeev S.Zh., Sadyrbekov N.Zh. On the Causes of Failures of Therapeutic Reproductive Technologies for Male Infertility // Postgraduate Doctor. 2019. Vol. 92. No. 1. pp. 15-20.
7. Al-Shukri A.S., Maksimova A.V. Varicocele as a Factor in Male Infertility. Analysis of Clinical Cases
// Clinical Analysis in Obstetrics, Gynecology, and Reproductive Medicine. 2021. Vol. 1. No. 2. pp. 5-10.
8. WHO Guidelines for the Examination and Processing of Human Semen. 5th ed. / Translated from English by N.P. Makarova, edited by L.F. Kurilo. Moscow: Capital Print Publishing House, 2012. 305 p.
9. Spermogram as one of the most important laboratory methods for studying male fertility / Pavlov D.S., Zubkova A.Yu., Kamaeva I.A., Guskova E.N. // Young Scientist. 2016. No. 26-2 (130). Pp. 30-34.
10. Jungwirth A., Diemer T., Dohle G.R., Kopa Z., Krausz C., Tournaye H. EAU Guidelines on Male Infertility: European Association of Urology. 2016. [Electronic resource]. URL: https://uroweb.org/wp-content/uploads/EAU-GuidelinesMale-Infertility-2016. pdf (accessed: 15.12.2019).
11. Potekhina E.S., Mikhailyuk E.V., Nepomnyashchikh A.S. Spermogram as a tool for assessing male fertility // Scientific Review. Medical Sciences. 2020. No. 1. pp. 11-14.
12. Sagalov A.V. Outpatient and Polyclinic Andrology. 2nd ed. Moscow: GEOTAR-Media Publishing House, 2017. 528 p.
13. Gamidov S.I., Ovchinnikov R.I., Popova A.Yu., et al. The role of male factor infertility in assisted reproductive technology programs (literature review) // Andrology and Genital Surgery. 2017. No. 3. pp. 28-36.
1. Айбашев М.Н., Байызбекова Д.А., Касымова Р.О. Кыргыз Республикасынын эркек калкынын (өспүрүмдөр жана чоңдор) арасында тукумсуздуктун таралышын жана пайда болушун ретроспективдүү эпидемиологиялык талдоо // Илим жана билим берүүнүн заманбап көйгөйлөрү. 2018. № 6. Б. 144.
2. Полякова О.Б., Бонкало Т.И., Степанова В.А. Репродуктивдүү ден соолук. Дайджест: Москва, 2024.
3. Епанчинцева Е.А., Селятицкая В.Г. Эркектердин тукумсуздугунун өнүгүшүнүн социалдык тобокелдик факторлорунун таралышы: тукумсуз түгөйлөрдөн чыккан эркектерде тамеки чегүү, алкоголдук ичимдиктерди жана баңги заттарды колдонуу, алкоголдук ичимдиктерди керектөөнүн "түндүк түрүнүн" эякуляция параметрлерине тийгизген таасири // Сибирдин илимий медициналык журналы. 2023. 43-том. № 3. 95-103-беттер.
4. Сайдуллоев Л., Рахмонов Т.Б. Эркектердин тукумсуздугу: эпидемиология, этиология, диагностика жана дарылоо // Саламаттыкты сактоодогу аспирантуранын жарчысы. 2021. № 2. 82-92-беттер.
5. Тукумсуздук: Социалдык-экономикалык факторлор / Эткерова Э.Г., Леженина С.В., Игнатьева Э.Н., Шувалова Н.В., Денисова Э.А. // Клиникалык жана фундаменталдык медицина маселелери. 2025. 2-том. № 1 (5). 41-51-беттер.
6. Усупбаев А.Ч., Алжикеев С.Ж., Садырбеков Н.Ж. Эркектердин тукумсуздугу үчүн терапиялык репродуктивдик технологиялардын ийгиликсиздигинин себептери жөнүндө
// Аспирантура. 2019. 92-том. № 1. 15-20-беттер.
7. Аль-Шукри А.С., Максимова А.В. Варикоцеле эркектердин тукумсуздугунун фактору катары. Клиникалык учурларды талдоо // Акушерликте, гинекологияда жана репродуктивдик медицинада клиникалык талдоо. 2021. 1-том. № 2. 5-10-беттер.
8. Адамдын уругун текшерүү жана иштетүү боюнча ДСУнун көрсөтмөлөрү. 5-басылышы. / Англис тилинен которгон Н.П. Макарова, редакциялаган Л.Ф. Курило. Москва: Capital Print басмаканасы, 2012. 305 б.
9. Эркектердин төрөттүлүгүн изилдөөнүн эң маанилүү лабораториялык ыкмаларынын бири катары спермограмма / Павлов Д.С., Зубкова А.Ю., Камаева И.А., Гускова Е.Н. // Жаш окумуштуу. 2016. № 26-2 (130). 30-34-беттер.
10. Юнгвирт А., Димер Т., Дохле Г.Р., Копа З., Крауш К., Турнай Х. Эркектердин тукумсуздугу боюнча EAU көрсөтмөлөрү: Европалык урология ассоциациясы. 2016. [Электрондук ресурс]. URL: https://uroweb.org/wp-content/uploads/EAU-GuidelinesMale-Infertility-2016. pdf (кирүү күнү: 15.12.2019).
11. Потехина Е.С., Михайлюк Е.В., Непомнящих А.С. Спермограмма эркектердин тукумсуздугун баалоо куралы катары // Илимий сереп. Медициналык илимдер. 2020. № 1. 11-14-беттер.
12. Сагалов А.В. Амбулатордук жана поликлиникалык андрология. 2-басылышы. Москва: GEOTAR-Media басма үйү, 2017. 528 б.
13. Гамидов С.И., Овчинников Р.И., Попова А.Ю. ж.б. Жардамчы репродуктивдик технологиялар программаларында эркектик фактордун тукумсуздугунун ролу (адабий сереп) // Андрология жана жыныс органдарынын хирургиясы. 2017. № 3. 28-36-беттер.